Filyos Kalesi

Denize hâkim bir savunma noktası

Zonguldak Filyos’ta yer alan Filyos Kalesi, kentin denize hâkim bir noktasındaki burun üzerinde kurulmuştur. Romalılar tarafından yapıldığı düşünülen kale, güçlü ve heybetli bir görünüm kazandırma düşüncesiyle kullanılan iri taşlarıyla tarif edilir. Bu konum ve yapım anlayışı, kalenin kıyıdaki belirgin varlığını oluşturan iki temel unsur olarak öne çıkar.

Uzunca bir süre harabe durumda kalan yapıda, Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından 2003 yılında onarım çalışması yapılmıştır. Kale, Türkiye Kültür Portalı’nda kültür turizmi kapsamında ele alınır.

Kale tepesi ve arkeolojik izler

Kentin ilk yerleşim yeri, kuzeydeki kale tepesi üzerindedir. Bu alanda bugün Ortaçağ Kalesi’ne ait duvarlar ile Helenistik-Roma dönemlerine tarihlenen kule kalıntıları bulunmaktadır. Aynı tepe, kalenin tek bir zamana değil, farklı tarihsel katmanlara temas eden bir alan olarak okunmasını sağlar.

Kale tepesinin doğusunda gerçekleştirilen ortaya çıkarma çalışmalarıyla mermer sütun ve kaidesi, mermer yazıtlı levha, taş lahitler ve tuğla mezarlar belirlenmiştir. Bu buluntular, kale çevresindeki tarihsel birikimin savunma yapısının duvarlarıyla sınırlı olmadığını gösterir.

Filyos içindeki yeri

Filyos Kalesi, Filyos kent merkezinde yer alır. Resmî kaynak, kaleye Filyos merkezden minibüslerle 7 dakikada, yürüyerek ise 20 dakikada ulaşılabildiğini belirtir. Kent merkezindeki konumu, yapıyı Filyos’un tarihsel dokusuyla birlikte değerlendirmek isteyenler için erişilebilir bir durak hâline getirir.