Ramazan Tabyasi

Tarihsel katmanlarıyla bir savunma yapısı

Yıldızlı Dağ’da yer alan Ramazan Tabyasi, kaynakta Ardahan’ın önemli tarihî mekânlarından biri olarak tanımlanır. Yapının geçmişi Urartulara dayandırılır; Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde onarılarak kullanıldığı belirtilir. Bu uzun kullanım çizgisi içinde tabya, özellikle Rus işgali sırasında Türk askerinin savunma amacıyla yararlandığı bir yapı olarak anılır.

Kaynağın aktardığı bu bilgiler, Ramazan Tabyasi’ni yalnızca tek bir döneme ait kapalı bir yapı olarak değil, farklı zamanlarda onarım ve kullanım görmüş tarihî bir savunma noktası olarak öne çıkarır. Kentin kalesi gibi gözde sembollerinden biri şeklindeki tanımlama da yapının yerel hafızadaki görünürlüğüne işaret eder.

Kubbe biçimli mimari

Ramazan Tabyasi’nin ayırt edici yanı, muadillerinden farklı olarak tamamen kubbe şeklinde ve taş bağlamalı biçimde yapılmış olmasıdır. Yapımında Horasan harcı, tuğla ve yığma taş kullanıldığı kaydedilir. Bu malzeme ve yapım tercihleri, tabyanın askerî mimari niteliğini belirleyen temel unsurlar arasında yer alır.

Yaklaşık 3 bin metrekarelik geniş bir alanı kaplayan yapı, ölçüsüyle de dikkat çeker. Kubbe formu, taş bağlamalı kurgusu ve kullanılan malzemeler, Ramazan Tabyasi’nin mimari karakterini tarif eden başlıca özelliklerdir.

Kültür turizmi kapsamında

Türkiye Kültür Portalı’nda askerî mimari türünde, kültür turizmi kapsamında listelenen Ramazan Tabyasi; tarihsel kullanımı ile özgün yapı biçimini aynı anlatıda buluşturan bir duraktır. Kaynaktaki fotoğraflar Ardahan İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü’ne aittir.