Fotoğraf: TGA " class="center-icon" data-lightbox="image"> Zeynel Bey Kümbeti Görsel Sahibi: TGA Görsel Sahibi: TGA " class="center-icon" data-lightbox="image"> Zeynel BeAnıt mezar geleneğinde özgün bir yapı
Zeynel Bey Kümbeti, Akkoyunlu Beyliği döneminden kalma bir anıt mezardır. Akkoyunlu hükümdarı Uzun Hasan’ın oğlu Zeynel Bey için yapılan yapı, Anadolu’daki anıt mezar geleneğinin ilk örneği olarak tanımlanır. Kümbetin kuzey kapısı üzerindeki kitabe, yapının Otlukbeli Savaşı’nda şehit düşen Bahadır Han Hasan Bey’in oğlu Zeynel Bey için inşa edildiğini anlatır. Yapının mimarı Abdurrahman oğlu Pir Hasan’dır.
Daireden sekizgene uzanan kurgu
Kümbetin mimari düzeni, daire planlı mezar odasıyla başlar. Bunun üzerinde, dışta daire planın, içte ise sekizgen planın sürdüğü esas gövde yükselir. Kubbe biçimindeki tavan, konik bir külahla örtülüdür. Kaynakta kendi türünün tek örneği olarak nitelenen silindirik yapı, bu plan kurgusunu güçlü bir düşey etkiyle bir araya getirir.
Çini yazıların estetik katmanı
Yapının öne çıkan ayrıntıları arasında çini süsleme yazıları ve kitabe bulunur. Gövdeyi dışarıdan çevreleyen çiniler, alt alta üç sıra hâlinde “Allah-Muhammed-Ali” ifadelerini taşır. Bu yazı kuşağı, kümbetin mimari yapısına ayrı bir estetik değer kazandıran temel unsurlardan biridir.
Taşınan yapı, korunan hafıza
Ilısu Baraj Gölü alanında kalan Zeynel Bey Türbesi, 2017 yılında bulunduğu yerden taşınarak iki kilometre uzaklıktaki Hasankeyf Yeni Kültürel Park Alanı’na yerleştirilmiştir. Bu taşınma, yapının mimari ve bezeme özellikleriyle birlikte korunmasına yönelik kaynakta belirtilen güncel yerleşim bilgisini oluşturur.